Thuisonderwijs op Bonaire

Thuisonderwijs is een onderwijsvorm waarbij ouders zelf het onderwijs aan hun kinderen geven, meestal thuis. Ouders bepalen hierbij zelf de aanpak, methoden en het tempo.

In Caribisch Nederland is thuisonderwijs alleen toegestaan na het verkrijgen van vrijstelling van de verplichting een kind bij een school of onderwijsinstelling in te schrijven. Alleen in specifieke gevallen kan vrijstelling worden verleend.

Denk daarbij aan vrijstelling op lichamelijke of psychische/psychiatrische gronden, een specifieke levensovertuiging waarvoor geen school beschikbaar is of een kind dat bij een onderwijsinstelling buiten een van de openbare lichamen (de eilanden Bonaire, Saba en Sint Eustatius) staat ingeschreven en deze geregeld bezoekt.

Bonaire maakt deel uit van Caribisch Nederland en het onderwijs valt onder het Nederlandse Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW). Het eiland heeft een beperkt aantal door de overheid bekostigde basisscholen en slechts één middelbare school. Er zijn geen scholen voor speciaal basisonderwijs.

Thuisonderwijs wint terrein op Bonaire. Door het toenemend aantal inwoners en het beperkte aantal plekken op de basisscholen, kan het voorkomen dat kinderen niet geplaatst kunnen worden op de school van keuze. Daarnaast biedt het MBO maar een beperkt aantal opleidingen aan vanwege de kleinschaligheid van Bonaire.

Leerlingen die om welke reden dan ook op het eiland willen blijven en een andere opleiding willen volgen, zijn aangewezen op afstandsonderwijs. Tot slot dient vermeld te worden dat er voor Caribisch Nederland geen wet- of regelgeving is voor leerlingen die speciaal onderwijs nodig hebben.

In Caribisch Nederland geldt de Leerplichtwet BES, die bepaalt dat alle kinderen tussen 4 en 18 jaar recht hebben op onderwijs en een school moeten bezoeken. Vrijstelling van inschrijving is alleen in uitzonderlijke situaties mogelijk, bijvoorbeeld bij medische omstandigheden, op psychische/psychiatrische gronden, vanwege een bepaalde levensovertuiging of wanneer een kind staat ingeschreven bij een niet op het eiland gevestigde onderwijsinstelling en deze geregeld bezoekt.

Een ouder of verzorger mag thuisonderwijs geven als het Openbaar Lichaam Bonaire hiervoor schriftelijk toestemming heeft gegeven of geen reactie geeft op de kennisgeving van vrijstelling van inschrijving.

Thuisonderwijs is in de praktijk sterk gedifferentieerd en varieert per gezin, maar omvat doorgaans een mix van gestructureerde lessen en flexibele, projectmatige of ervaringsgerichte leeractiviteiten. Ouders of verzorgers organiseren dit vaak door een speciale ruimte in te richten of te werken aan de keukentafel.

Ze gebruiken hiervoor diverse lesmaterialen en -methoden, soms vergelijkbaar met het reguliere onderwijs, soms meer eigenhandig samengesteld. Vanwege de kleinschaligheid is sociale interactie erg makkelijk te organiseren.

Denk daarbij aan sporten, naar het strand gaan, de junior rangers, kamperen in het nationale park of bijbaantjes. Bonaire trekt jaarlijks veel toeristen van over de hele wereld, dus mogelijkheden genoeg om internationale vrienden te maken en je talen te oefenen.

In Caribisch Nederland geldt de Leerplichtwet BES, die bepaalt dat alle kinderen tussen 4 en 18 jaar recht hebben op onderwijs en een school moeten bezoeken.

Vrijstelling van inschrijving is alleen in uitzonderlijke situaties mogelijk, bijvoorbeeld bij medische omstandigheden, op psychische/psychiatrische gronden, vanwege een bepaalde levensovertuiging of wanneer een kind staat ingeschreven bij een niet op het eiland gevestigde onderwijsinstelling en deze geregeld bezoekt.

Voor betrouwbare en actuele informatie kunt u terecht bij de:

• Regiovertegenwoordiger Caribisch Nederland van de Nederlandse Vereniging voor Thuisonderwijs.

• Inspectie van het Onderwijs Caribisch Nederland.

• Leerplichtambtenaar van het Openbaar Lichaam Bonaire.

• Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO), voor het maken van staatsexamens op Bonaire.

De voordelen van thuisonderwijs zijn dat:

• Het onderwijs volledig aangepast kan worden aan het tempo, de interesses en de leerstijl van het kind, wat kan leiden tot een sterkere motivatie en beter begrip.

• Thuisonderwijs een rustigere en veiligere leeromgeving biedt, met meer individuele aandacht, flexibiliteit en de mogelijkheid om buiten de schoolse druk en sociale onrust te blijven.

• Ouders of verzorgers de leerstof kunnen integreren met praktische ervaringen en uitstapjes.

• Het mogelijk is buiten de schoolvakanties op reis te gaan, dit kan aanzienlijk schelen in de kosten voor vliegtickets en overige reiskosten.

Aandachtspunten:

• Het geven van thuisonderwijs kan tijdrovend en intensief zijn: het plannen, voorbereiden en geven van lessen kost veel tijd, toewijding en geduld.

• Ouders of verzorgers dragen de volledige verantwoordelijkheid voor het onderwijs en de voortgang van hun kind, wat een grote last kan zijn. Ook financieel.

• Eén ouder moet mogelijk minder werken of thuisblijven om het onderwijs te kunnen geven, wat financiële gevolgen kan hebben.